Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın hissedildiğini anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma yakmadan girişmek işinizi kolaylaştırır, çünkü çubuğun ham kokusu elinize bir referans noktası verir özellikle tadıma yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir ayrıntıdır. Burada alüminyum tüplü kutu benzeri tüple korunan bir kutu ile romeo julieta no. 2 tekli gibi tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Yakılmamış çubuğu çekerken damakta beliren tat ne kadar net ise aroma gücü o ölçüde fazla sayılır hem de bu basit adım bütün notları daha güvenilir bir temele oturtur. Sonucu hemen kaydetmek gerekir, zira hafıza çabucak silikleşir. Her çubuğu iki kez denemek yanılmayı azaltır çünkü gürültülü ortamlarda hafif kokular çabucak kaçırılır. Aroma gücü kendi başına kalite göstergesi sayılmaz; sadece gücü anlatır. Kısacası ilk denemede sabırlı olmak ve ölçütleri önceden belirlemek en doğru yol olur. Ölçüt netleşince her çubuk aynı terazide değerlendirilir ve yorumlar birbirini tutarlı olur. Değerlendirme sırasında telefon kenarda durursa odaklanma artar.
İlk üçte bir bölümden sonuna aroma yolculuğu
Bir çubuğun aroması yanış boyunca aynı kalmaz; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle değerlendirmek yanıltıcıdır üstelik baştan davranıp hüküm vermek sık yapılan bir hatadır. Başlangıç bölümde koku çoğunlukla hafif ve temiz gelir tabii ki bu düzen her üründe birebir geçerli olmayabilir. Tüplü kısa puro kutusu benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım kısa sürer çünkü gerçek karakter genellikle burada saklıdır. İkinci evrede yoğunluk çoğu zaman yükselir ama tonlar koyulaşır hem de çoğu zaman ilk birkaç çekişten çıkarılan sonuç eksik kalır. Petit churchills yoğunluğu nasıl gibi kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç görülür nitekim bu yüzden yavaş ilerlemek fayda getirir. Son bölümde sıcaklık arttığından sertçe tonlar baskın olabilir gerçekten ısınmış yaprak kendi karakterini yalnızca orta kısımda gösterir. Üç evre için ayrı bir puan yazmak daha tutarlı değerlendirme sağlar. Evrelerin sınırı genellikle keskin değildir, bu yüzden yaklaşık olarak üçe bölmek işinizi görür. Geçişleri fark etmek için çekiş aralığını değiştirmemek gerekir. Art arda nefes almak ısıyı yükseltir ve tadı bozar.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Aroma gücünü puanlamak öznel izlenimi daha net hâle getirir her zaman sabit aydınlatma ve sessiz bir ortam seçilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir ölçek çoğu tadımcı için yeterlidir bu durum değerlendirmeleri insandan insana daha tutarlı yapar. 1 hafif aromayı, 5 ise damakta baskın duran güçlü aromayı anlatır bu sayede odak bölünmez ve not doğruluğu artar. On beş dakikalık puro gibi ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla düşük basamaklarda kalır hem de sonradan bakıldığında neyi düşündüğünüz hemen anlaşılır. Petit julietas 25'lik benzeri aynı boydaki bir kutu de yumuşak notaları yüzünden benzer bir puan alabilir yoksa aynı ürün iki farklı puan çıkarabilir. Puanı vermeden önce birkaç nefes almak gerekir öte yandan ondalık notlar vermek fazladan bir karmaşa yaratır. Ölçeği her seferinde aynı tutmak kıyaslamayı güvenilir yapar. Ölçeğin orta noktası en çok tercih edilen puandır, zira ılımlı aromalar büyük kısmını kapsar. Uçlardaki notlar gerçekten belirgin hâllerde kullanılmalıdır. Böylece not defteri anlamlı kalır.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çap, dumanın hızını ve aroma gücünü doğrudan etkiler bu nedenle yanış çizgisinin düzgün ilerlemesini da izlemek gerekir. İnce bir çubuk hızla ısınır, bu yüzden baharatlı tonlar çabuk öne çıkar nitekim dar çaplılarda ısı birikimi çok daha çabuktur. İnce çaplı kısa puro benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca gözlemlersiniz yanma hızı de aromayı hemen etkileyen bir unsurdur. Kalın çubuklarda duman daha yavaş gelir ama notalar sonradan açılır ve bu hız aromanın algılanma süresini daraltır. Regalias de londres nasıl içilir gibi bal ve badem tonlu bir kutu bu çizgiyi iyi örnekler kül oluşumu dengesizse yorum bölümüne yazılmalıdır. Yavaş yanış tadı daha ayrıntılı kılar ama gücünü düşürmez aksine geniş gövdede ısı daha geniş bir alana yayılır. Bu yüzden kalınlığı kayıtlara eklemek gerekir. Değişik çaplarda iki ürünü aynı günde tadarken önce dar çaplıyı ardından geniş çaplıyı içmek iyi olur. Böylece yoğun aroma ince olanın tadını gölgelemez. İkisi arasındaki bekleme süresi en az otuz dakika tutulmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Aroma iki kanaldan algılanır: dildeki his ile burnun yakaladığı aroma hâlbuki ikisi karşılıklı besler fakat aynı şey değildir. Yoğunluğu doğru ölçmek için ikisini ayrı ayrı yazmak gerekir bu ayrım başta önemsiz görünse de sonuçları epey etkiler. Nefesi dudaktan bırakırken burun yoluyla yavaşça çıkarmak burun geçişi denemesidir mesela ılık bir soluk aromayı daha zengin açar. Short churchills tadım notları benzeri kremsi bir robusto bu yöntemle koku tarafını belirgin gösterir ayrıca nezle halindeyken denenen tadımlar güvenilir olmaz. Short sports yoğunluğu nasıl benzeri ince bir çubuk de kuru tonu daha kısa bırakır sert bir nefes de narin tonları örter. Yoğunluk dilde düşük fakat burunda yüksek olabilir aynı şekilde çok sıcak bir yemekten hemen sonra algı körelir. Bu iki notu yan yana koymak aydınlatıcıdır; Bu iki notu ayrı yazmak kafa karışıklığını önler. Yeni başlayan kişiler açısından önce burundan algılanan notalara odaklanmak işi basitleştirir. Zamanla dil tarafı de ayrıntı vermeye başlar. Farklı kokuları adlandırmayı alışkanlık yapmak hafızayı keskinleştirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Ağız doyduğunda aroma gücü gerçekte olduğundan zayıf algılanır üstelik öğün arasında tadım yapacaksanız bu önlem iyice önem kazanır. Dolayısıyla her çubuktan önce ılık bir yudum su içmek iyi bir alışkanlıktır bu basit önlem yoğunluğun olduğu gibi görmenizi mümkün kılar. Romeo y julieta wide churchills gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa sade soda daha uygundur çünkü yorgun bir damak en belirgin aromayı bile soluk hissettirir. Sade kahve kakao tonlarını öne çıkarır, tatlı içecek ise notaları bastırır üstelik çok soğuk sıvılar dili duyarsızlaştırır ve tat algısını düşürür. Puritos serisi benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi karakteri su ile daha temiz görünür bu yüzden hazırlık aşaması ihmal edilmemelidir. Eşlikçiyi her tadımda aynı seçmek kıyası bozmaz nitekim tatlı sıvıdan hemen sonra baharatlı tonlar gerçekte olduğundan güçlü görünür. Yemekten hemen sonra tadım denemek önerilmez. Su ve kahve haricinde sade çay de düşünülebilir; önemli olan seçimin şekersiz olmasıdır. Ağız temizlendikten sonra birkaç dakika beklemek faydalıdır. Hızlıca başlanan tadım çoğunlukla hatalı kalır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Küçük çubuk ölçüsünde içim kısa sürdüğünden aroma dalgalanması daha dar bir aralıkta yaşanır üstelik ilk izlenim bu boylarda hızla kaybolabilir. Bu yüzden ilk çekişler ile bitiş arasındaki farkı yakalamak özen ister bu yüzden küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne oranla daha dikkatli izlenmelidir. 20 club sigarillo nasıl içilir benzeri club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi genişletir böylece yoğunluğu izlemeyi kolaylaştırır zira her nefesin payı daha fazladır. Tadımda 20 mini sigarillo benzeri mini ölçü de sedir notasını çabucak ortaya koyup sona erer çünkü değişim dakikalar değil birkaç çekişte gerçekleşir. Kısa çubuklarda iki çubuk denemek tek çubuktan daha sağlam izlenim sunar bu sebeple düzenli ve dengeli çekiş tercih edilir. Kutu aroması başlangıçtaki ilk notu belirler bu nedenle yazmayı çubuk yanarken değil hemen bitince denemek kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrıca kaydetmek iyidir. Boy kısaldıkça tat katmanı azalır, fakat güç hissi korunabilir. Bu yüzden küçük çubuk değerlendirmelerini puro notlarıyla doğrudan karşılaştırmamak daha doğru olur. Ayrı bir bölüm açmak işe yarar.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Tek seferlik bir deneme aroma gücü konusunda kesin bir fikir vermez demek ki her deneme bir öncekinin üzerine eklenir. Günün yorgunluğu, oda kokusu ile zaman algıyı etkiler bu düzen üç dört tadımdan ardından gözle görülür fayda verir. Dolayısıyla küçük bir not defteri tutmak fayda sağlar aksi takdirde benzer aromalar her seferinde baştan öğrenilir. 20 aniversario tadım notları gibi yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde sedir tonu değişiyor mu anlaşılır ayrıca aynı çubuğa geri dönüp göz atmak gelişimi ölçmenizi mümkün kılar. San cristobal bastiones puro gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar oynadığını gösterir bu durum boşa emeğe neden olur. Tarih, çubuk adı ile not deftere yazılmalı nitekim ilk notlar ileride okunduğunda şaşırtıcı farklar gösterir. Notlar birbirinden iki puandan fazla sapma çıkıyorsa koşullar yeniden düşünülmelidir. Zamanla kendi ölçütünüz oturur. Defterde öz ifadeler ayrıntılı anlatımlardan daha işlevseldir. Örneğin ikinci evre belirgin sedir tonu şeklinde bir not tatmin edici sayılır. İleride bakıldığında net kalmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Dolgunluk, dumanın damaktaki dokusunu tarif eder; aroma gücü ise tatların belirginliğidir çünkü bu iki ölçüt aynı doğrultuda ilerleme etmek mecburiyetinde olmaz. İkisi çoğu zaman birbirine karıştırılır, hâlbuki bağımsız değerlendirilir bu iki kavramı ayırmak nihayetinde daha gerçekçi bir yorum ortaya çıkarır. El principe tadım notları benzeri küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olsa da sedir tonunu net taşıyabilir örneğin ağır bir duman zayıf bir aromayla gelebilir. La cabaña aroma profili gibi dengeli bir kutu de orta gövdeyle sedir tonunu güçlü tutar kaldı ki dolgun bir içim aromasız da olabilir. Yani yumuşak dumanlı bir puro güçlü aroma sunabilir aksi durum de geçerlidir. Farkı görmek için iki puan tutmak yeterlidir bu nedenle tek ifadeyle güçlü yazmak yerine ayrı ayrı yorumlamak iyidir. Gövdeye bakarak yoğunluğu hesaplamak yanlış sonuç verir. Aynı gövdeli iki ürün içinde yoğunluk ayrımı bulmak hassas bir iştir. Bu becerinin gelişmesi sabır ile tekrarlı not tutmayı gerektirir. Sonuçta en güvenilir kriter kendi damak zevkiniz olacaktır.
Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi
Ortam, aroma algısını en az tütün kadar şekillendirir demek ki en iyi tadım koşulları değiştirmemekle başlar. Fazla kuru bir ortamda çubuk hızlı yanar böylece baharatlı notalar abartılır bu sebeple ortam şartlarını de deftere eklemek akıllıca olur. Aşırı nemli ortamda de duman tıkanır hem de aroma bastırılır sıcaklık de yaprağın yanma hassasiyetini değiştiren başka bir değişkendir. La prado nasıl içilir gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun koruduğu durumu hesaba katmak gerekir yoksa farklı günlerde ortaya çıkan not farkı çubuktan sanılabilir. San cristobal magnífico puro gibi orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda karşılaştırılırsa ayrım net görülür tadım anı planlarken bu etkeni hesaba katın. Temiz hava ortamdaki yabancı kokuları azaltır, parfüm ise algıyı bozar oysa gerçek neden sıklıkla ortamdaki nem veya esinti çıkar. Değerlendirmeyi her seferinde aynı odada yapmak en güvenilir yoldur. Havasız bir ortamda duman yoğunlaşırsa sonraki denemenin tadı yanlış algılanabilir. Kapı açıklığı sağlamak çoğu zaman yeterlidir. Hava akımı çok sertse kül yapısı bozulur.